Judo (Nhu đạo) có một hệ thống kỹ thuật phong phú và được phân loại một cách khoa học.Về cơ bản, các kỹ thuật trong Judo được chia thành ba nhóm chính.
 |
| Judo (Nhu đạo) có một hệ thống kỹ thuật phong phú |
{tocify} $title = {Mục lục bài viết}
1. Nage-waza (投げ技 - Kỹ thuật Ném/Quật)
Đây là nhóm kỹ thuật được sử dụng khi cả hai võ sĩ đang ở tư thế đứng (Tachi-ai), với mục đích làm mất thăng bằng và quật ngã đối thủ xuống sàn. Nage-waza bao gồm nhiều đòn thế đa dạng và là một phần rất đặc trưng của Judo. Nhóm này lại được chia nhỏ thành:
- Tachi-waza (立技 - Kỹ thuật Đứng Ném): Người thực hiện (Tori) vẫn giữ được thăng bằng ở tư thế đứng khi thực hiện đòn.
- Te-waza (手技 - Kỹ thuật Tay): Chủ yếu sử dụng tay để thực hiện đòn ném (ví dụ: Ippon Seoi Nage, Tai Otoshi).
- Koshi-waza (腰技 - Kỹ thuật Hông): Sử dụng hông làm điểm tựa chính để nâng và quật ngã đối thủ (ví dụ: Harai Goshi, Uki Goshi).
- Ashi-waza (足技 - Kỹ thuật Chân): Sử dụng chân để trụ, quét, móc hoặc chặn chân đối thủ (ví dụ: Osoto Gari, Deashi Barai).
- Sutemi-waza (捨身技 - Kỹ thuật Hy Sinh): Người thực hiện chủ động ngã xuống sàn để thực hiện đòn ném.
- Ma-sutemi-waza (真捨身技 - Kỹ thuật Hy Sinh Ngã Ngửa): Tori ngã ngửa ra sau (ví dụ: Tomoe Nage).
- Yoko-sutemi-waza (橫捨身技 - Kỹ thuật Hy Sinh Ngã Nghiêng): Tori ngã nghiêng sang một bên (ví dụ: Yoko Guruma).
2. Katame-waza (固技 - Kỹ thuật Khống Chế/Địa Chiến/Ne-waza)
Katame-waza là chỉ các kỹ thuật khóa, bao gồm các đòn khóa khớp (kansetsu-waza), siết cổ (shime-waza) và giữ/đè (osaekomi waza).
 |
| Kỹ thuật Katame-Waza |
Katame-waza không nhất thiết phải thực hiện trên mặt đất. Một số đòn khóa tay và siết cổ có thể được thực hiện hoàn toàn ở tư thế đứng mà không cần xuống đất. Tuy nhiên, hầu hết các katame-waza đều được thực hiện trên mặt đất, đó là lý do tại sao thuật ngữ katame-waza thường được sử dụng để chỉ các kỹ thuật ở dưới đất, điều này thực sự gây hiểu nhầm với thuật ngữ Ne-waza (kỹ thuật vật dưới đất). Do trong luật thi đấu của Liên đoàn Judo Quốc Tế IJF các kỹ thuật khóa, siết bị cấm ở trên không, tức chỉ được thực hiện khi nằm trên mặt đất, nên rất dễ nhầm lẫn giữa 2 thuật ngữ Katame-waza và Ne-waza,
Katame-waza là nhóm kỹ thuật được sử dụng khi cả hai võ sĩ đã ở trên mặt đất (theo luật của IJF), nhằm kiểm soát và khuất phục đối thủ. Nhóm này bao gồm:
- Osaekomi-waza (抑込技 - Kỹ thuật Đè/Giữ): Giữ chặt đối thủ nằm ngửa trên sàn trong một khoảng thời gian nhất định (ví dụ: Kesa-gatame, Yoko-shiho-gatame).
- Shime-waza (絞技 - Kỹ thuật Siết Cổ): Siết cổ đối thủ, buộc họ phải xin thua (ví dụ: Hadaka-jime, Okuri-eri-jime).
- Kansetsu-waza (関節技 - Kỹ thuật Khóa Khớp): Tấn công vào các khớp (chủ yếu là khớp khuỷu tay trong thi đấu) để gây đau và buộc đối thủ xin thua (ví dụ: Ude-hishigi-juji-gatame, Ude-garami).
 |
| Chương trình kỹ thuật (đòn) cấp đai Kyu |
3. Atemi-waza (当て身技 - Kỹ thuật Đánh vào Thân Người)
Nhóm này bao gồm các kỹ thuật tấn công vào các điểm yếu trên cơ thể đối phương bằng tay, chân, hoặc các bộ phận khác của cơ thể (ví dụ: đấm, đá, chém). Tuy nhiên, Atemi-waza không được phép sử dụng trong thi đấu Judo (Randori hoặc Shiai) vì tính chất nguy hiểm và mục tiêu của Judo hiện đại là thể thao và giáo dục thể chất. Atemi-waza chủ yếu được lưu giữ và tập luyện trong các bài Kata (bài quyền trình diễn kỹ thuật) với mục đích tự vệ truyền thống.
 |
| Kỹ thuật Đánh vào Thân Người trong Judo (Atami-Waza) |
Như vậy, mặc dù Atemi-waza là một phần của hệ thống kỹ thuật Judo, nhưng trong thực hành và thi đấu phổ biến, Judo tập trung chủ yếu vào Nage-waza và Katame-waza. Chính vì thế, nhiều người thường nói Judo có hai nhóm kỹ thuật chính là kỹ thuật ném và kỹ thuật khống chế. Kodokan Judo, tổ chức Judo lớn nhất thế giới, chính thức phân loại kỹ thuật thành Nage-waza, Katame-waza và Atemi-waza. Tại Việt Nam từ cấp độ đai đen mới tiếp cận các kỹ thuật Atemi-waza cho các bài tập và bài quyền kata.
Judo Khỏe biên tập
